Jak Grywalizacja pomogła mi polubić pracę i naukę

Od najmłodszych lat jestem ZAKOCHANY w grach wyścigowych.

Ale w 2008 roku odstawiłem wszystkie NFSy i inne ścigałki na wiele lat.

Ich miejsce w moim sercu zajęły gry MMORPG.

Podobała mi się natomiast ciągła stymulacja.

Chciałem więcej i więcej:

• Mam kończyć? Zaraz, zostało mi tylko 20% do następnego poziomu.

• Dostałem zaproszenie na urodziny? Sorry, mam event.

• Niedługo wakacje? Super, przeznaczę je na zdobycie wymarzonej zbroi.

Takie tytuły są pełne mechanizmów, które mają utrzymywać uwagę i zachęcać do dalszej gry.

O ile te praktyki są dyskusyjne, zamiast się na nie gniewać - być może warto spróbować z nich skorzystać?

Nie używam wariackich technik, które zamieniają mnie w pracoholika, ale sprawiam, że to, co robię, jest przyjemniejsze i po prostu idzie mi łatwiej - jak w grze.

Czym jest grywalizacja?

No dobra, to zacznijmy od początku.

Grywalizacja (ang. gamification) to wdrażenie elementów gier komputerowych w celu uatrakcyjnienia jakichś czynności. Pozwala zwiększyć motywację i zaangażowanie, a przy tym ułatwić osiąganie skupienia i wejście w stan flow.

Grywalizację można wykorzystać między innymi:

• W pracy
• W nauce
• W zwiększaniu efektywności zespołów
• W realizacji celów (np. w odchudzaniu czy treningach)

Oto kilka mechanizmów gier, które można zaimplementować w grywalizacji:

• Punkty i rankingi
• Losowość
• Zerwanie łańcucha
• Nagrody
• Rywalizacja i komunikacja z innymi

Nie musisz wykorzystywać ich wszystkich, ale możesz zainspirować się nimi przy tworzeniu własnego systemu.

Sposoby na grywalizację w pracy i nauce

Poniżej przedstawiam kilka działających u mnie sposobów na grywalizację.

Każdy ma trochę inne preferencje, więc ciężko wytypować jedno uniwersalne rozwiązanie.

Zobacz sam, co najlepiej działa u Ciebie i spróbuj przystosować to do własnych zadań.

1. Mierzenie efektów i rywalizacja ze samym sobą

Od kilku miesięcy prowadzę arkusz kalkulacyjny, w którym oceniam każdy dzień.

Wygląda to w ten sposób:

• Zaznaczam, czy wykonałem poszczególne nawyki (np. Spacer/Trening)

• Oceniam każdą sesję Pomodoro w skali od 1 do 10. Im niższa ocena, tym mniej zrobiłem i więcej prokrastynowałem. Im wyższa, tym bardziej udana była sesja.

• Pracuję głównie przed komputerem, więc w polu RescueTime zapisuję, ile minut spędziłem w programach i na stronach związanych z moją pracą.

• Wpisuję potencjał liczbowy, czyli ocenę w skali od 1 do 10 związaną z tym, na jak duży efekt może przełożyć się moja dzisiejsza praca (robię to po to, żeby skupiać się na ważnych rzeczach, a nie na szukaniu nowej, motywacyjnej tapety na pulpit).

Przygotowany przeze mnie wzór oblicza punkty, które udało mi się uzyskać.

Wierz mi lub nie, ale zaczynając każdy dzień, mam nadzieję, że znowu pobiję swój rekord.

Aktualnie staram się wbić 20 lvl, żeby odblokować pierwszą nagrodę (o tym będzie w kolejnym punkcie).

Generalnie wiem, że prowadzenie arkusza nie będzie zabawne dla każdego, ale zamiast tego, możesz po prostu zacząć oceniać poszczególne sesje i np. zapisywać gdzieś na kartce ile punktów łącznie uzyskałeś danego dnia.

2. Nagradzanie siebie

Wiesz kiedy miałem najbardziej produktywny okres w tym roku?

Kiedy postanowiłem, że za każdy dzień powyżej 500 punktów będę siebie nagradzał.

Nagroda była drobna: 5 zł na mikrotransakcje w mojej ulubionej grze. Mimo wszystko, w skali miesiąca miałem do zgarnięcia łącznie ok. 150 zł - całkiem nieźle.

Nieraz mnie to motywowało. Zwłaszcza jak miałem średni dzień, ale myślałem:

Dobra, brakuje mi już tylko 60 punktów - jednak pójdę na ten spacer i przyłożę się do dwóch ostatnich sesji - powinno się udać

Możesz też nagradzać się za wykonanie konkretnych zadań z listy, albo za osiąganie długoterminowych celów.

U mnie najskuteczniej działają nagrody, które mam szansę odbierać codziennie.

3. Losowość nagród

Zauważyłem, że najbardziej wciągające gry, są bardzo często do bólu nudne i powtarzalne, ale cechują się wysoką nieprzewidywalnością.

Ciekawym pomysłem jest wykorzystanie mechanizmu Pomodoro. Ja stosowałem 80 minut pracy na 10 minut przerwy, a po każdej sesji ocenionej na minimum 6/10, losowałem nagrodę.

Możesz wykorzystać do tego np. koło fortuny online, albo wrzucić do słoika karteczki z opisami nagród.

Przykładowe nagrody:

• Pusta
• 2 zł na hobby
• 5 zł na hobby
• 10 zł na fundusz wakacyjny
• 1 zł do skarbonki na nowy gadżet
• Mogę skończyć pracę o godzinę wcześniej (maksymalnie 1 w ciągu dnia)

+Bonus 10 zł na hobby, jeśli uda się ukończyć 8 sesji pracy w ciągu dnia.

4. Efekt zerwania łańcucha

Jedni wolą nagrody, a inni… Też nagrody, ale kary działają na nich lepiej.

O budowaniu nawyków powstała niejedna długa książka. Atomowe Nawyki (James Clear) sprzedały się już ponad 3 000 000 razy [1].

Wielki szacun dla autora, ale…

Tworzenie nawyków jest proste jak budowa cepa. U mnie ogranicza się do dwóch rzeczy:

1. Ustawienie cyklicznego przypomnienia (możesz to zrobić np. w kalendarzu Google).
2. Budowanie łańcucha i nie zrywanie go.

O co chodzi z tym drugim?

To tak zwany The X Effect. Na Reddit znajdziesz nawet społeczność fanów tej metody, liczącą już ponad 60 000 członków: r/theXeffect.

Dodatkowo, proponuję dodanie nagród za określoną liczbę dni pod rząd (np. za 100 dni z rzędu możesz kupić sobie nową grę, a za 500 dni, możesz wyjechać na dwudniowy urlop).

Ja nie lubię wieszać sobie nic na ścianie, więc wykorzystywałem do tego aplikację Habitica, a obecnie nawyki pomaga mi budować Todoist z rozszerzeniem Habit Tracker.

Efekt zerwania łańcucha wykorzystuje wiele gier multiplayer, a nawet aplikacji związanych z edukacją.

Jaka jest wada takiego rozwiązania? Gdy łańcuch się zerwie, trochę do kitu jest zaczynać od zera. Mnie w ten sposób odechciało się nauki niemieckiego, kiedy po ponad 60 dniach musiałem zrobić kilka dni przerwy i tym samym wyzerowałem licznik.

I tak nie chciało mi się już uczyć, ale trzymała mnie przy tym obawa przed zerwaniem łańcucha, na który tak długo pracowałem.

5. Wyzwania czasowe

Wiele gier narzuca nam czas na wykonanie zadania.

Na przykład: przejdź daną mapę w czasie krótszym niż dwie minuty.

Jako fan wyścigów UWIELBIAM takie rzeczy. Nieraz złapałem się na tym, że powtarzałem jeden poziom kilkaset razy, tylko po to, żeby poprawić czas o pół sekundy.

Dobrym pomysłem może być użycie tego w pracy, albo w nauce.

Wystarczy skorzystać z najzwyklejszego stopera online.

Przykładowo:

• Jak najszybciej naucz się 10 angielskich słówek i pobij swój dotychczasowy rekord.

• Wywieś pranie w czasie poniżej 3 minut.

• Rozwiąż poprawnie 15 fiszek z rzędu (zacznij liczyć od nowa za każdym razem jak się skujesz).

Nie wiem jak na Ciebie, ale na mnie działa to bardzo dobrze.

Chcąc zrobić coś jak najszybciej, skupiam się na tym w 100% i zapominam, że robię coś, co nie sprawia mi specjalnej przyjemności.

Warto tego używać jedynie w prostych, bezpiecznych i powtarzalnych zajęciach.

Gdybym korzystał z tego sposobu np. przy tworzeniu wpisów na tego bloga, byłoby ich pewnie 10 razy więcej, ale byłyby bezwartościowe.

6. Rywalizacja z innymi

Rywalizacja może zachęcić do tego, żeby przeznaczać na coś więcej czasu i bardziej się na tym skupiać.

Zauważ, że w grach single player mało kto osiąga 1000+ godzin w jednym tytule, a w grach MMORPG, gdzie rywalizujemy z innymi, niczym nadzwyczajnym nie jest wynik przekraczający 5000 godzin.

Kojarzysz MrBeasta? To obecnie jeden z największych YouTuberów na świecie (na swoim kanale ma już ponad 100 milionów subskrybcji).

W jednym z wywiadów opowiadał o swoich początkach z YouTube. Zakolegował się z innymi małymi twórcami i przez ponad 1000 dni rozmawiał z nimi na Skype o strategiach pozwalających zwiększyć ruch.

Jak stwierdził, taka forma nauki pozwalała im oszczędzić mnóstwo czasu, bo zamiast zdobywać wiedzę samemu, zdobywali ją w kilka osób.

Jak najbardziej w to wierzę, ale widzę jeszcze jedną ogromną zaletę:

Wiele razy widziałem to po sobie. Kiedy gadałem z kumplami z gier, w głowie było mi tylko zdobywanie kolejnych poziomów i poprawianie ekwipunku. Kiedy otoczyłem się kumplami programistami, chciałem jak najszybciej nauczyć się nowej technologii i pochwalić się nowym, ciekawym projektem.

Chciałem progresować, żeby pewnego dnia dorównać lepszym od siebie, a nawet ich przeskoczyć.

W zdrowej rywalizacji nie ma nic złego, dlatego polecam Ci spróbować.

Oto kilka pomysłów na rywalizację w pracy/nauce:

• Znalezienie tzw. partnera odpowiedzialności (ang. accountabilty partner), czyli osoby, z którą będziecie wymieniali się własnymi postępami.
• Dołączenie do społeczności związanej z danym zajęciem. Np. na Discordzie i Reddicie jest mnóstwo miejsc dla uczniów lub osób z konkretnych branż.
• Znalezienie konkurenta, którego będziesz chciał pokonać. Przykładowo, zanim zacząłem pracować nad tym blogiem, wypisałem listę najlepszych wg. mnie miejsc tego rodzaju - dążę do tego, żeby pewnego dnia moje było najpopularniejsze.

Aplikacje i programy do grywalizacji

1. Habitica

Habitica to jedna z najlepszych aplikacji do grywalizacji życia. Ułatwia budowanie nawyków i wykonywanie poszczególnych zadań.

Co ciekawe, darmowy pakiet oferuje w zasadzie wszelkie niezbędne funkcje.

Będąc regularnym i sumiennie wykonując obowiązki, zdobywamy punkty i kolejne poziomy.

Zdobyte złoto możemy wymieniać na nagrody, a im większa będzie nasza aktywność, tym bardziej przyczynimy się do walk gildyjnych.

Ja korzystałem z tej aplikacji przez pół roku.

Uwielbiałem odhaczać zadania, ponieważ przesuwający się pasek postępu i miły dla ucha dźwięk stymulowały mnie prawie tak bardzo jak moje ulubione MMORPG.

2. RescueTime

Jeżeli pracujesz albo uczysz się przed komputerem, dzięki RescueTime możesz w bardzo prosty sposób mierzyć czas poświęcony na realizację danych zadań.

Ten program śledzi Twoją aktywność i pozwala zobaczyć, ile czasu poświęciłeś np. na pracę nad Twoim referatem w Google Docs, a ile na przeglądanie Instagrama.

Przeglądając raporty, każdego dnia możesz założyć sobie, że jutro spróbujesz być jeszcze bardziej produktywny, albo przynajmniej wyrobić jakąś ustaloną normę.

Oto moje aktualne rekordy:

Z pierwszego (najwięcej czasu spędzonego przed komputerem) nie jestem szczególnie dumny, ale drugi (najwięcej bardzo produktywnego czasu) chciałbym pobić jeszcze w tym roku.

Oprócz aspektów związanych z grywalizacją, RescueTime polecam także do identyfikacji programów i stron, na których niepotrzebnie spędzasz zbyt wiele czasu.

Wówczas możesz np. wyznaczyć na nie limit czasowy, albo kompletnie je zablokować (ja używam do tego Cold Turkey).

3. Forest

Podobno każdy prawdziwy facet powinien zasadzić drzewo.

Ja zasadziłem już pięć i nawet nie musiałem wychodzić z domu.

Forest to aplikacja Pomodoro, która pozwala sadzić wirtualny las za realizowane sesje.

Po uzbieraniu wystarczającej ilości waluty, w wersji płatnej możemy zlecić zasadzenie za nas prawdziwego drzewa.

Oprócz tego, motywujące mogą być też rankingi (globalny i ten wśród znajomych), czy odblokowywanie kolejnych wirtualnych nagród.

Jeżeli często kusi Cię przeglądanie telefonu, możesz skorzystać z jednej z jego najlepszych funkcji: usychania drzewka, gdy wyłączysz aplikację.

Dzięki temu możesz dodatkowo ograniczyć swoją prokrastynację.

4. Koło fortuny

W grach najbardziej pociągały mnie dwa elementy:

• Niemal natychmiastowa nagroda po wykonaniu zadania.

• Nieprzewidywalność i losowość. Coś fajnego mogło być tuż za rogiem, więc chętnie realizowałem zadanie, żeby zobaczyć co to będzie.

W pracy lub nauce możesz skorzystać do tego np. z koła fortuny online.

Wystarczy, że wyznaczysz sobie różne nagrody (możesz też ustawić takie jak "PUSTO") i będziesz wykonywał losowanie np. po odhaczeniu czegoś na liście albo po każdej udanej sesji Pomodoro.

Przez jakiś czas korzystałem z tej metody i naprawdę bardzo ją sobie chwaliłem. Obecnie nie pociągają mnie już dawne nagrody, a sama praca zaczęła mi sprawiać przyjemność, ale być może kiedyś do tego wrócę.

Każde kręcenie kołem było satysfakcjonujące, a świadomość tego, że mogę upolować coś fajnego, skutecznie nakręcała mnie do pracy.

5. Arkusze kalkulacyjne

Excel czy Arkusze Google to jedno z najlepszych narzędzi do grywalizacji.

Możesz dostroić w nich wszystko do własnych potrzeb.

Ja praktycznie co roku przeprojektowuje swój system, chociaż obecny sprawdza się bardzo dobrze:

• Dostaję punkty za wypełnienie kluczowych zadań.

• Dostaję punkty za oceny poszczególnych sesji Pomodoro (im więcej ich wykonam i im lepsza będzie uzyskana średnia ocen, tym więcej zdobędę punktów).

• Dostaję punkty za produktywne minuty wg. RescueTime. Im więcej tym lepiej.

• Dostaję punkty za to jak dużo rzeczy udało mi się wypracować (czy np. większość czasu spędziłem na pasywnym "zdobywaniu wiedzy", czy rzeczywiście coś zrobiłem).

• Jeżeli w danym dniu zbiorę powyżej 500 punktów, wieczorem mogę odebrać jakąś nagrodę (np. wyżej przytoczone 5 zł na hobby - niewiele, ale zawsze coś)

• Im więcej zbiorę punktów, tym szybciej osiągnę kolejny poziom. Niektóre poziomy odblokowują nagrody. Na 20 lvlu będę mógł w końcu kupić nowy monitor (to zachcianka, która może poczekać).

U mnie takie arkusze sprawdzają się wyśmienicie. Jeżeli miałbym polecić tylko jedną aplikację, byłoby to właśnie to i zbudowanie własnego systemu.

6. Licznik Kroków

Jeżeli podobnie jak ja, spacerujesz, albo chciałbyś zacząć się odchudzać, z całego serducha polecam Ci aplikacje wyposażone w licznik kroków.

Ja używam Krokomierz – Licznik Kroków (Android).

Za każdym razem kiedy rozwijam menu powiadomień, widzę, ile danego dnia zrobiłem kroków i ile spaliłem dzięki temu kalorii:

Oprócz tego, bardzo motywujące są także osiągnięcia. Podczas swoich spacerów przeszedłem już łącznie ponad 3200 kilometrów - to tak jakbym 4 razy przeszedł z Londynu do Paryża. Wow, satysfakcjonujące.

Teraz zmierzam po ostatnie osiągnięcie, czyli „Do rdzenia ziemi”. Mam nadzieję, że uda mi się je zdobyć w przyszłym roku.

7. Strava

Jeżeli biegasz, jeździsz na rowerze, albo po prostu szukasz trochę bardziej rozbudowanej alternatywy dla licznika kroków, ciekawym wyborem może być Strava.

Strava pozwala między innymi na:

• Mierzenie rezultatów
• Socjalizację i rywalizację z innymi
• Zapisywanie tras

Jeżeli chcesz dowiedzieć się o niej więcej, polecam zapoznać się z tą stroną.

Ja do spacerów wolę prostsze rozwiązania, ale wielu moich kumpli biegaczy i cyklistów bardzo chwali sobie Stravę i aż nie mogą doczekać się kolejnego wypadu, żeby pobić kolejny rekord.

Fajne, warto się zainteresować.

8. Duolingo

Nie znam lepszej aplikacji do nauki języków niż Duolingo. Przynajmniej jeśli chodzi o poziom podstawowy.

Parę razy zastanawiałem się, dlaczego akurat ta aplikacja ma tylu oddanych fanów i jest uwielbiana na całym świecie.

Mnie z kilku alternatyw korzystało się równie dobrze, a nawet lepiej.

Ale jest coś, w czym Duolingo jest niedoścignione: grywalizacja.

W każdym tygodniu rywalizujesz z innymi użytkownikami z Twojej ligi, a każdego dnia musisz wypełnić normę, bo inaczej stracisz tzw. streak (liczbę dni nauki pod rząd).

Już sam interfejs aplikacji wygląda jak niezła gra RPG, a wszechobecne nagrody i aspekty społecznościowe tylko to podkreślają. Aż chce się człowiekowi uczyć, naprawdę.

Ja w Duolingo uczyłem się kiedyś niemieckiego i bardzo sobie chwaliłem.

Z pewnością kiedy będę miał trochę więcej czasu i ochoty na naukę języka, wrócę właśnie do Duo.

Wiem, że żadna inna aplikacja nie utrzyma mojej uwagi równie długo.

Czy grywalizacja ma jakieś wady?

Napisałem o grywalizacji wiele dobrego i pokazałem, w jaki sposób samemu wykorzystuję ją w pracy, nauce i innych obszarach życia.

Warto jednak pamiętać, że niemal wszystko w nadmiarze ma jakieś wady.

Nawet grywalizacja, dlatego nie polecam z nią przesadzać.

Więcej na ten temat możesz dowiedzieć się w świetnym podcaście Controlling Your Dopamine For Motivation, Focus & Satisfaction | Huberman Lab Podcast #39 (wymagany angielski, ale w razie potrzeby możesz włączyć napisy z tłumaczeniem).

Grywalizacja powinna być dodatkiem, a nie jedynym motywatorem.

Znacznie większe efekty może dać doprowadzenie do tego, żeby zamiast końcowej nagrody, przyjemność sprawiał Ci sam proces.

Jak to zrobić? W tym temacie mogę polecić mój inny wpis: 7 sposobów na to jak polubić swoją pracę.

Ciekawe linki związane z grywalizacją

Jeżeli temat grywalizacji Cię zainteresował i chciałbyś go jeszcze bardziej zgłębić, polecam następujące miejsca:

• yukaichou.com (angielski) – blog eksperta od grywalizacji. Jedno z najbardziej kompletnych i wartościowych miejsc w sieci, z których można czerpać wiedzę na ten temat.
• reddit.com/r/gamification/ (angielski) – ogromna społeczność dotycząca grywalizacji. Można się tam wymieniać własnymi pomysłami i przemyśleniami.
• youtu.be/ELavuz3btaE (angielski) – jeden z najlepszych filmów na temat grywalizacji, jakie udało mi się znaleźć w internecie (swoją drogą, bazujący na książce autora wymienionego wcześniej bloga). Konkretnie i na temat.

Wybacz, że tym razem wszystkie linki są po angielsku, ale w razie potrzeby możesz skorzystać z tłumacza lub napisów na YouTube.

Komentarze